terça-feira, 7 de dezembro de 2010

“Ema Laiha Moral Mak Bolu Xanana Traidor No Koruptor”

.
Written by Thomas Sanches - CJITL - Wednesday, 08 December 2010

CJITL Flash, “Maun bo’ot Xanana ema ida ne'ebe luta nain ba nasaun ida ne'e no ema ida ne'ebe ke iha intrese bo’ot tebes ba povu no rai doben ida ne'e to'o ikus iha ema balu dehan fali Xanana mak traidor no koruptor ne'e so ema laiha moral mak koalia ida ne'e” dehan Brigadeira Jeneral Falintil Forsa Defeza Timor Leste – FFDTL, Lere Anan iha Mercado Lama, wainhira partisipa iha Seminariu Nasional Ba Komemorasaun loron Anti korupsaun, Tersa, (07/12).
Nia hatutan katak tempu sei iha nakukun laran timor oan barak mak mate tanba deit hakarak ukun an maibe nunka hanoin osan no depois hetan tiha naroman hotu-hotu hanoin mak osan deit.

“Heroi barak mak fo ninia an tomak no mate iha ai laran maibe nunka hanoin osan maibe agora atu halo dezenvolvimentu ne'e hanoin buka hariku an deit nunka hanoin povu nia terus” tenik Lere.

Lere husu ba Komisario Komisaun Anti Korupsaun-KAK, Aderito de Jesus Soares atu labele tauk halo investigasaun ba koruptor sira no labele tauk atu foti desizaun atu nune'e bele salva nasaun ida ne'e hosi koruptor sira. (Thomas Sanches/CJITL)

segunda-feira, 6 de dezembro de 2010

MILITANTES PARTIDO TOLU HAKSOIT BA CNRT

.
Timor Post - Segunda 06 Dezembru 2010

Hatulia-Militante husi Partidu Unidadi Nasional (PUN) , Partidu Demokratiku (PD), no Fretilin Mudansa (FM) Sabadu deklara afilia ba Partidu CNRT (Congressu Nasional Rekonstrusaun de Timor).
Simpatijante Partido tolu semana ne’e deklara an hodi afilia ba partidu CNRT iha Suku Samara Sub Distritu Hatulia, Distritu Ermera, partisipa iha atividade ne’e Suku 4 hanesan suku Ailelo, Samara, Hatulia no Leimea kraik husi Suku 13 iha sub distritu Hatulia Distritu Ermera.

Observasaun Timor Post iha fatin refere,kordenador Partidu PD iha Suku Samara Jaime de Jesusu hamutuk ho nia militantes no simpatizantes partido PD hato’o nia deklarasaun hodi afilia ba partidu CNRT.

“Hau em nome militantes no simpazitantes partidu PD do Partidu PD deklara ami nia a’an hodi mai hamutuk ho partidu CNRT mak sei dezenvolve rai ida ne’e. ne’ebe lidera rasik husi maun boot Kay rala Xanana gusmao, importante liu mai ami katak hamutuk ho maun boot Xanana Gusmao hodi liberta tan povu doben ida ne’e,”deklara Jaime iha suku Samara, Sub Distritu Hatulia, distritu Ermera sabadu semana ne’e.

NUNE’E IHA BIBAN HANESAN koordenador Partidu PUN Abilio da silva alias “Ulun tos” husi suku Ailelo ho nia membru hamutuk nain 84 mos deklara an hodi afilia ba CNRT, tanba tuir nia katak, CNRT maka bele liberta povu husi kiak no mukit. Ho laran tomak ami pronto para fo apoiu partidu CNRT iha Suku Ailelo,katak tan.

Miguel Lemos xefe Aldeia Santa Cruz, nebe husi FRETILIN Mudansa hamutuk nia simpajitante 400 resin mos hakarak afilia ba CNRT.

Tanba tuir Miguel, hare husi realidade ohin loron CNRT maka halao duni dezenvolvimentu hodi hasai povu husi kiak no mukit.

Entertantu reprejetante partidu CNRT iha aktividade konsolidasaun hodi simu militante no apoiantes mak hanesan Sekretariu Estadu Firmasaun Profesional e Empregu actual presidente klibur profisional partidu CNRT Benditu Freitas, Sekretariu Estadu Asistensia social e dezastra Naturais Jacinto Regoberto, reprejetante povu iha PN Cecelio Camino Freitas, Reprejetante OJP nasional, koordenador Partidu husi distritu Ermera no populasaun.

Benditu Freitas afirma, iha nia intervensaun hato’o “Welcome” ba membru apoiantes no simpazitante husi partidu 3 refere atu hamutuk ho Partidu CNRT hodi dezenvolve povu no rai ida ne’e husi mukit no kiak, “mai ita hamutuk tane a’as maun boot Xanana atu nafatin ukun iha 2012 mai,”dehan nia.

“Ami sente kontente tanba aktividade konsolidasaun ida ne’e marka mos momentu especial ba partidu CNRT tanba militantes no simpatizantes partidu PUN, PD no Fretilin Mudansa hakarak afilia mai partidu CNRT,”nia apresia.

Nia mos hato’o vizaun no misaun Partidu CNRT inklui servisu ne’ebe governu AMP halao ona liliu iha nia dirasaun SEFOPE ninian, saida mak atinji ona no saida maka presija atu hadia tan bainhira CNRT ukun mesak iha 2012.

CNRT mosu atu liberta povu tanba liberta nasaun ita liberta tiha ona tanba ne’e ho apoiu militantes no simpatizantes povu Hatulia tomak ita sei determina no deside CNRT atu bele manan iha elisaun 2012 hodi liberta povu husi mukit no kiak iha futuru.

“Objetivu husi konsilidasaun ida ne’e mos atu hato’o planu programa partidu CNRT nian,”katak nia.

“Ohin hau apresia bainhira rona aprezentasaun estrutura partidu CNRT iha distritu Ermera ninian hau senti tinan 2012 CNRT sei manan iha distritu Ermera.

Nia aprezenta mos tanba saida mak kria KP-CNRT ho objetivu hatu halibur ema professional husi devizaun tomak hodi prepara rekursu umanu no palnu programa hodi implementa bainhira manan iha elisaun jeral.

Entertantu reprejetante povu iha Parlamentu Nasional Deputadi Cecilio Caminha Freitas iha nia intervensaun ba konsolidasaun ne’e nia husu militantes no simpatizantes partido CNRT iha distritu neba atu defende nafatin ukun governu AMP to’o 2012 maske AMP mai husi Partido politika barak ne’ebe ho ideologia politika la hanesan. Nia hapela mos atu halao dezenvolvimentu iha nasaun ida ne’e ho diak povu tomak tenki kria pas, unidade respeita malu, hodi kria komunikasaun diak entre partidu CNRT ho partidu sira seluk hodi nunee CNRT bele manan iha elisaun 2012 hodi ukun mesak.

Nune’e mos sekretariu Estadu asistensia social i dezastra naturais Jacinto Rigoberto informa objetiso husi konsolidasaun ne’e mos atu reativa hikas strutura partidu CNRT ne’ebe konsege harii ona husi Aldeia to’o distritu hodi hare saida maka sira halo ona no presiza atu halo iha futuru.

“Ho afilia partido hirak ne’e, “ita tenki servi makas liu tan hatu manan iha elisaun 2012 hodi labele sai tan AMP hanesan agora, ulun moras tanba ukun ho partidu barak nia planu”,”katak nia.

Entertantu iha okajiaun ne’e, Jacinto mos esplika servisu governu AMP ninian liliu iha dirasaun social.

Aktividade konsolidasaun, ne’e mos loke ho sesaun dialogu hodi hato’o perguntas no responde konaba problema social ne’ebe mak populasaun sira infrenta iha sira nia moris hanesan Estrada, be’e mos, sibsidiu ba idozus no invalidus, problema veteranus, fos governu inklui problema sira seluk tan.(agapito dos santos)

quinta-feira, 2 de dezembro de 2010

FRETILIN AKUZA ANTONIO DELGADO IHA SIRA NIA BLOGO "TIMOR HAU NIA DOBEN"

Quinta-feira, 2 de Dezembro de 2010


.
António Delgado

Timor Hau Nian Doben - 2 de dezembro de 2010

Aos utilizadores do Facebook gostaríamos de informar que um membro da PNTL, António Delgado, utiliza esta rede social para defender os interesses do seu patrão Xanana, bem como para controlar as atividades daqueles que são críticos do Governo da AMP.

Um bufo de Xanana Gusmão no Facebook! Ao que chegamos!

António Delgado é segurança pessoal de Xanana e tem beneficiado de muitas regalias incluindo empréstimos contraídos ao BNU afiançados por Gusmão, a esta instituição bancária Delgado deve uma elevada quantia de dinheiro.

Um homem de muito má índole, e este seu mau caráter está bem patente nos comentários obscenos que faz em páginas do Facebook de quem com ele, não lambe as botas de Gusmão!

DEBATE OJE 2011, " CARRASCALÃO KONTRA PM XANANA LA'OS SURPREJA "



Jornal Nacional Diário - Kuarta 02 Dezembru 2010

Dili-“Bancada CNRT konsidera iha debate orsamentu Jeral Estadu (OJE) ba 2011, Mario Carrascalão mai kontra Primeiru Ministru (PM) Xanana Gusmão la’os supreja, tamba iha Governu mos hatudu pozisaun ne’e.
 
Eis Vice Primeiru Ministru Mario Viegas Carrascalão ne’ebe atu fila ba okupa fali ninia fatin Parlamentu Nasional ne’e deside ona husi Partido, tamba hanesan deputadu titular.

Nune’e mos Carrascalão ne’ebe fila ba Parlamentu Nasional, tamba hanesan eis titular ne’ebe eleitu husi PSD ne’ebe aliadu iha Governu Aliansa maioria Parlamentar (AMP), maske Carrascalão ne’eb’e kontra governu maibe laos supreja, tamba hahalok ne’e hatudu keda molok sai husi Parlamentu ba governu nune’e mos atu ba fali Parlamentu Nasional.

Deputadu Aderito Hugo husi bancada CNRT hatete, Eis Vice Primeiru Ministru Carrascalão ne’e nia Governu rasik mos nia kontra, maske nune’e sai husi parlamentu mos hanesan nafatin ne’ebe la’os buat foun la’os buat supreja.

“Kestaun ida karik atu mai kontra Governu AMP ne’e la’os buat foun i la’os supreja, tamba Sr. Mario inicio hanesan deputadu PSD ninian ne’ebe aliansa iha Governu ne’e nia laran, e nia hatudu nia pozisaun ne’e kedas. Ema ida kritika teb-tebes ate ba ninia governu rasik mos nia kontra,”haktuir Hugo iha PN Kuarta (1/12), relasiona ho eis PM Carrascalão ne’ebe hakarak fila ba parlamentu ne’e ninia direitu tuir lei estatutu deputadu ninian, tamba nia deputadu eleitu laos deputadu septituisaun.

“Ba ami se nia mai mak hakilar fali AMP ne’e laos buat foun ida baa mi, se karik membru foun ida mak mai hakilar fali iha ne’e, ne’e buat foun, Mas Sr. Mario Carrascalao mai fali iha PN ne’e ninia pozisaun, deputadu atu kontinua fali ninia karakter ida uluk ne’e, ne’e ninia direitu,dehan Hugo.

Tuir deputado Aderito Hugo katak, lolos fasparte iha governu AMP nia laran ne’e, la’os dehan labele kontra, maibe haree situasaun, mak foin kontra, tamba problema balun ne’ebe internal bele resolve ho aliansa, maibe laiha mekanismu mak hakontese.

IHA FATIN HANESAN, deputadu husi Bancada PSD, Ermes barros ne’ebe eis vice PM Mario Carrascalão sei troka hodi ba iha Parlamentu Nasional hatete, karik eis vice PM Mario Carascalao ne’ebe fila ba PN, tamba direitu de titular, maibe tenki husi desizaun Partidu, tamba ne’e tenki iha enkontru fila fali iha komisaun politik nasional mak foin foti desizaun.

Maske nune’e deputadu Ermes dehan, nia parte pronto sai husi Parlamentu Nasional, karik eis PM Mario Carrascalao ne’ebe ba duni iha PN.

“Hau pronto fila husi PN, maibe ida ne’e politika ida ke ela konsekuen, maibe ida ne’e politika para hadau poder,”komenta Ermes.

Tamba hare ba lei titular fatin ne’e eis PM Carrascalao nia, tamba nia nudar deputadu mak sae fali ba VPM hodi kaer asuntu jestaun, Administrasaun Estadu.

ENTERTANTU VICE XEFI BANCADA FRETILIN, deputadu Francisco Branco hatete, wainhira deit mak eis Primeiru Ministru Mario Carrascalão hakarak fila ba Parlamentu Nasional ne’e direitu ninian.

“Ida ne’e ninian direitu nudar deputadu titular, maibe laiha problema,”tenik nia.

“Ida ne’e ninia direitu nudar deputadu titular, maibe laiha problema,”tenik nia.

Wainhira Mario Carrascalao fila ba Parlamentu Nasional hodi kontra Governu AMP ne’ebe nia partidu mos aliadu ne’e iha laran ne’e, deputadu Branco laiha komentariu, tamba ne’e pozisaun ninia.

“Ida ne’e ninia pozisaun, ami la intervene iha laran, se nia tama mak ita foin bele hatene, i ami labele fo komentariu barak,”dehan Branco.jxn

quarta-feira, 1 de dezembro de 2010

Caso de José Luís Guterres: Um Acto Humanitario

http://noticias.sapo.tl/portugues/lusa/artigo/11817176.html

Ramos-Horta vê processo de José Luís Guterres "de um ângulo humanitário"

26 de Novembro de 2010, 20:19

Díli, 26 nov (Lusa) -- O Presidente de Timor-Leste, José Ramos-Horta, diz que todos devem acatar as decisões judiciais, mas vê a acusação de corrupção e enriquecimento ilícito, que envolve o vice-primeiro ministro José Luís Guterres, de um "ângulo humanitário".
Falando à Lusa a propósito da decisão tomada pelo Tribunal Distrital de Díli de acolher a acusação do Ministério Público contra o vice-primeiro ministro, pelos crimes de abuso de poder e enriquecimento ilícito, José Ramos-Horta disse acreditar que possam ter sido feridas regras de nomeação, mas não significa que seja equiparado a corrupção.
"Digo sempre que qualquer que seja a decisão judicial e em qualquer matéria, sobretudo esgotados que forem os recursos, todos devemos acatar e apoiar as decisões sempre complexas e delicadas do poder judicial", afirmou.
"No caso do vice-primeiro ministro só tenho a repetir o que já disse várias vezes: vejo o caso do ponto de vista humanitário, porque ele foi chamado a vir a Timor-Leste ocupar o posto de ministro dos Negócios Estrangeiros, em 2006, deixando em Nova Iorque a esposa e os filhos", prosseguiu Ramos-Horta, que era chefe do Governo à data dos factos em causa, lembrando que o filho mais velho de Guterres tinha diagnosticada uma doença que implicava "constante observação, pelo que tinha de permanecer nos Estados Unidos".
Na perspetiva do Presidente da República, ao chamar José Luís Guterres para exercer o cargo de ministro em Timor-Leste, havia o dilema do que fazer com a família, que não podia vir, porque o filho necessitava de ser acompanhado".

"A solução inteligente, pragmática e humana, foi arranjar emprego para a esposa lá poder permanecer, que tem qualificações de mestrado", explicou. "Foi o que se fez, na Missão, o que em nada difere do que eu próprio autorizei e encorajei com o atual embaixador em Washington, Constâncio Pinto, em que a esposa foi recrutada para trabalhar como administrativa", disse ainda.

P"ara mim, o processo da nomeação é que pode ter ferido regras da função pública, o que não significa necessariamente que possa ser equiparado a corrupção ou enriquecimento ilícito", concluiu.
O juiz de Direito do Tribunal Distrital de Díli, por despacho do dia 22, decidiu rejeitar "por manifestamente infundada, a acusação deduzida pelo Ministério Público relativamente aos arguidos Zacarias Albano da Costa (ministro dos Negócios Estrangeiros) e Rogério dos Santos (diretor da Administração e Finanças daquele Ministério) e receber a acusação deduzida contra José Luís Guterres (atual vice-primeiro-ministro), Ana de Jesus Valério, e João Freitas de Câmara, bem como o pedido de indemnização cível.

Em causa estão as verbas pagas à esposa de José Luís Guterres, Ana de Jesus Valério, enquanto conselheira na Missão Permanente de Timor-Leste junto das Nações Unidas, cargo para que foi nomeada alegadamente de forma irregular, por ser estrangeira, segundo a acusação do Ministério Público.

MSO
*** Este texto foi escrito ao abrigo do novo Acordo Ortográfico ***
Lusa/fim

Manobra Favoritizmu PSD iha MED


.
Josefa Parada - Kinta, 02 Dezembru 2010 - SUARA TIMOR LOROSAE

DILI-Atu hetan poder ema bele utuliza dalan oioin, balun utuliza dalan ne’ebe legal, tuir lei, maibe iha mos seluk ne’ebe uza dalan illegal.
Kargu bo’ot ida hanesan Direitur iha Ministeriu ruma bele hamoris ambisaun ema ruma atu okupa kargu refere, satan ema ne’ebe lidera Ministeriu ne’e mai husi Partidu ne’ebe hanesan (partidu ida deit). Iha fulan hirak liu ba, kargu Direitur Jeral (DJ) iha Ministeriu Ekonomia Dezenvolvimentu (MED) mamuk, tanba DJ Celestino dos Santos Cabral ba kontinua nia estudu iha rai liur.

Ministru Ekonomia no Dezenvolvimentu, Joao Goncalves, aproveita kedan oportunidade ne’e, hodi nomeia Direitur Nasional Administrasaun no Financas MED, Marito Magno, ne’ebe notabene sai mos hanesan Sekretariu Jeral Partidu PSD, atu okupa kargu refere.

Karta nomeiasaun ne’e MED hato’o ba Komisaun Funsaun Publika (KFP) hodi bele hetan konkordansia. Hafoin hetan karta ne’e, iha Fulan Novembru, KFP hato’o karta ida ba MED hodi fo kriteriu balun ba kandidatu ne’ebe sei okupa kargu DJ. Iha karta ne’e KFP fo hanoin ba MED katak bele propoin ema ruma sai DJ, maibe ema ne’e iha tempu hanesan labele sai fali hanesan Porta Vos partidu.

Prezidente KFP, Liborio Pereira, rekoinese katak, MED propoin tekniku superior ida hodi sai DJ iha ninia Ministeriu. Maibe, nia hatutan, tekniku superior ne’ebe MED propoin sei asumi mos kargu hanesan Sekretariu Jeral PSD.

“Komisaun depois de diskuti foti konkluzaun katak ne’e iha materia konflitu de interese,” deklara nia ba jornalista sira iha ninia servisu fatin, Kuarta, (01/12).

Bazeia ba dadus ne’ebe STL rekoila iha gabinete MED hatudu katak hahu iha fulan Outubru, Direitur Nasional Administrasaun no Financas, Marito Magno, asumi kargu foun nudar Direitur Jeral MED. Tuir funsionariu ida iha Diresaun Nasional Administrasaun no Financas katak Direitur Marito Magno asumi ona kargu nudar DJ hahu kedan iha fulan Outubru 2010.

Marito Magno wainhira hetan konfirmasaun, lakohi atu fo komentariu barak ho razaun hein hela MED ne’ebe sei halao viazen iha rai liur. Maibe, nia rekoinese katak, MED simu karta husi KFP, maske nune’e nia lakohi atu esplika kontiudu husi karta refere. “Imi (jornalista) hein ituan tan, Ministru fila mai mak ami esplika klaru,” katak nia. Konaba nia kargu foun, Marito rekoinese katak oras ne’e dadaun nia asumi ona kargu nudar Direitur Jeral Interino. “Hau agora halao hela funsaun hanesan Direitur Jeral Interino,” katak Magno.

Wainhira STL tenta halo intervista ho Ministru Joao Goncalves, maibe la konsege tanba Ministru ne’e sei halao viazen servisu iha estranjeiru. Jorgino Santos

MP Husu Rekursu Ba TR atu Simu Fali Zacarias ho Rogerio hanesan Arguidos

Joao Mau-Laka: Ne manuver politika FRETILIN nian

 

Quinta-feira, 2 de Dezembro de 2010

.
Josefa Parada - Kinta, 02 Dezembru 2010 - SUARA TIMOR LOROSAE

DILI- Ministeriu Publiku (MP) iha loron (29/11) liuba, offisialmente hato’o karta rekursu ba Tribunal Rekurusu (TR), ba involvimentu arguidu Zacarias Albano da Costa no Rogerio do Santos iha kazu deskunfia halo abuzu poder no korrupsaun.
Desizaun MP husu rekursu, tanba la konkorda ho desizaun Tribunal Distrital Dili (TDD) iha loron (25/11) nebe rezeita envolvimento Zacarias ho Rogerio do Santos iha kazu abuzu de poder no korupsaun. Husi karta rekusu MP hato nebe STL hetan aseisu iha TDD Kuarta (01/12) katak, MP husu atu konklui hikas arguidu nain rua nee nia naran iha materia akuzasaun, nebe apresenta husi MP hodi subumete ba julgamentu.

Antes ne’e, Juis Joao Ribeiro depois halo analiza ba materia akuzasaun nebe apresenta husi MP foin lalais, husi arguido nain lima hanesan, Jose Luis Guterres, Ana Maria de Jesus Morais (espoza Jose Luis), Joao Camara (Eis Dircetor Finansas MNE Governo Anteror), Rogerio do santos no Zacarias Albano da Costa.

Husi argudiu nain lima (5) ne’ e, nain tolu kontinua submte ba prosesu julgamentu, entertantu ba Zacarias ho Rogerio tribunal halo rezeita akuzasaun MP, tamba laiha fundamentu no evedensia la forte.

Julgamentu ba kazu ne’e rasik sei hahu fali iha 2-9 Marsu 2011, nebe sei predizi husi JuisPresidente Joao Ribeiro, Prokurador Aderito Tilman, no sai hanesan DefensorPubliku ba Jose Luis Guterres maka, Sergio Hornai, Cancio no Advogadu Zacarias Albano maka Pedro Camoes.

Kazu ne’e registo iha Tribunal Distrtal Dili, ho numor de registu 266/CORD/TDD/2010.Tuir planu falta loron lima tan tribunal sei aprova karta rekursu MP hodi loke oportunidade ba Zacarias ho Rogerio bele ba hato sira nia deklarasaun iha tribunal.

Iha parte seluk, maske STL tenta konfirma asuntu ba MNE Zacarias ho nia Advogadu Pedro Camoes, seidauk hetan konfirmasuan klaru tanba preokupa ho serivisu barak. Antes ne’e MNE Zacarias husu atu adia fali nia naran nebe foer iha publiku, se wainhira prosesu julgamentu halao, nia la hetan rezultadu forti. Eugenio Pereira.

Entretanto Joao Mau-Laka hanesan povo aintanan ida hatete katak, tuir lolos MP tenki respeita decizaun Tribunal nian. MP labele hodi fali vingansa politika hodi memaksa Tribunal atu simu buat nebe ke lalos. Bahkan tuir Mau-Laka, akuzasaun kontra Jose Luis Guterres cs ne hanesan "manuver politika hosi FRETILIN nebe hakarak taka dalan ba Jose Luis nia kandidatura ba Presidente iha futuro:. Mau-Laka hatutan, Ana Pessoa, hanesan instrumento FRETILIN nian hamutuk ho Jose Ramos Horta buka maneira oinsa para bele hatuun membro governo ka ema nebe sira hare hanesan sira nia rival politik iha futuro.

Tanba ne Mau-Laka husu ba Tribunal Rekursu atu simu Tribunal Distrital nia decizaun no hosik julgamento lao nafatin hanesan bain-bain (TDF).